Πέμπτη, 10 Απριλίου 2014

Η ΝΕΟΛΑΙΑ RAGGARE (Μια πρώτη αναφορά)

Το κορίτσι που αγαπούσε τον Elvis (Φωτογραφία Σίμος Τσαπνίδης, Δανία 1960. ΑΡΧΕΙΟ Μ.Νταλούκας).



Η έκρηξη του rock n roll, συμβαίνει στην Αμερική,  και δημιουργεί ένα τεράστιο πολιτιστικό κύμα που μεταδίδεται ταχύτατα, με μέσο τη νεολαία, σε όλο σχεδόν τον Κόσμο.

Διαμορφώνεται έτσι, μία νεανική γλώσσα που έχει την τάση να γίνει παγκόσμια, αφού την δημιουργεί η ζωή, και ενώνει όσους προσπαθούσαν να διαχωρίσουν, οι θρησκευτικές, οι κοινωνικές και οι πολιτικές αντιλήψεις.

Στο χρονικό διάστημα 1955-1960, η νέα κουλτούρα, αγγίζει ακόμη και τα κομμουνιστικά κράτη, όμως, η νεολαία εκεί, στο πλαίσιο του Ψυχρού Πολέμου, τελεί υπό τον άγρυπνο έλεγχο των κρατικών οργάνων ασφαλείας. Απαγορεύσεις και έλεγχοι, σημειώνονται όχι μόνο στα κομμουνιστικά, αλλά και σε κράτη της καπιταλιστικής Δύσης. Αυτό συνέβαινε διότι, οι γερασμένοι «φρουροί» του νόμου, και της τάξης, υποπτεύονταν την κάθε νεανική εκδήλωση, και λίγο πολύ, τη θεωρούσαν αλητεία.

Βεβαίως το βασικό κέντρο, είναι η Αμερική. Σημαντική ανάπτυξη εμφανίζεται στην Αγγλία και μια αξιοσημείωτη λάμψη και στις Σκανδιναβικές χώρες. Τρεις λοιπόν είναι και οι σπουδαιότερες  νεολαίες :

-Στην Αμερική, οι Greasers

-Στην Αγγλία , οι Teddy Boys

-Στις Σκανδιναβικές χώρες, οι Raggare

Τα τρία αυτά ονόματα, Greasers, Teddy Boys και Raggare, είναι τρία διαφορετικά ονόματα της ίδιας όμως κουλτούρας. Σε πραγματικό χρόνο, εξέφραζαν αυτό που σήμερα εννοούμε με τη γενική λέξη «ροκενρολλάδες».
Για τους ροκενρολλάδες στην Αμερική και στην Αγγλία, έχουν γραφτεί πολλά, η φυσιογνωμία και η συμπεριφορά τους, μας είναι οικείες. Θα ήθελα να δώσω κάποια στοιχεία, για τους ροκενρολλάδες των Σκανδιναβικών χωρών, τους Raggare, πρόσωπα που στην Ελλάδα, ποτέ δεν αναφέραμε, ούτε εντάξαμε στην ροκ ιστορία.


Οι Raggare, είναι οι νεαροί Σκανδιναβοί που επηρεάζονται από το ροκ εν ρολ. Μία φωτογραφία που τραβά ο Σίμος Τσαπνίδης το 1960, στη Νορβηγία, δείχνει νεαρούς έξω από κινηματογράφο που παίζει το φιλμ Raggare με πρωταγωνίστρια την Christina Schollin.
Το φιλμ αυτό, περιγράφει τη συγκεκριμένη κουλτούρα και  δείχνει την μεγάλη αγάπη που έχουν αυτά τα παιδιά για τα μεγάλα αμερικάνικα αυτοκίνητα, και τις μηχανές.

Βεβαίως, και αυτό το φιλμ, όπως και τα υπόλοιπα της εποχής, δεν αποφεύγει να υπερτονίσει το θεωρούμενο ως «πρόβλημα νεολαία». Ο κάθε σκηνοθέτης που καταπιάστηκε με το θέμα, έβαζε και λίγο ξύλο, ή πόλεμο που συνέβαινε ανάμεσα σε νεανικές «συμμορίες».

Δεν ήταν όμως έτσι πάντα τα πράγματα, και οι εξαιρέσεις δεν περιέγραφαν την γενική κατάσταση και την αλήθεια. Οι νέοι της εποχής, κατά κανόνα, ήταν παιδιά που διψούσαν για δημιουργία,  χαρά, και ζωή, και όχι για τσαμπουκάδες και ξύλο. 

Μία άλλη φωτογραφία, πάλι από τον Σίμο, είναι τραβηγμένη στην Πλατεία Δημαρχείου της Κοπεγχάγης, κατά την κατάληξη της Πορείας διαμαρτυρίας για την Ατομική Βόμβα (23 Οκτ 1960). Σε πρώτο πλάνο, οι νεαροί, με τα πέτσινα μπουφάν, είναι φανερό ότι ανήκουν στην κουλτούρα Raggare. Στο πίσω μέρος του μπουφάν, του ενός, είναι γραμμένο το όνομα Little Richard. Η φωτογραφία, αποδεικνύει ότι η ροκ εν ρολ νεολαία, ενδιαφερόταν για μια καλύτερη ζωή και φυσικά συμμετείχε στους αγώνες για το τεράστιο τότε, θέμα της Ειρήνης. 

Η φωτογραφία,αριστερά, είναι τραβηγμένη από τον Σίμο, το 1959, στην Στοκχόλμη. Οι νεαροί, οδηγούν μηχανές και φορούν πέτσινα μπουφάν.
Τέτοιες φωτογραφίες, ο Σίμος έχει τραβήξει πολλές που  μας δείχνουν τη ροκ εν ρολ νεολαία στις Σκανδιναβικές χώρες.
Καταγράφονται τα στέκια όπου διασκεδάζουν,  νεανικές εκδηλώσεις και συμπεριφορές. Καταγράφεται ακόμη η σύνδεση της νεολαίας αυτής με το κίνημα αμφισβήτησης, με τους μεγαλύτερους σε ηλικία υπαρξιστές, με το μπητ  και με καλλιτεχνικές κινήσεις. Όμως όλα αυτά, θα παρουσιαστούν σε μελλοντικό χρόνο.




2 σχόλια:

  1. Και στη Γαλλία ήσαν οι Blousons Noires (σε ελεύθερη μετάφραση: Μαύρα Τζάκετς). Στη δε Βρετανία οι Teddys αντικαταστάθηκαν γρήγορα από τους Rockers.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Επίσης στην Τσεχοσλοβακία έδρασαν οι "Pasek", στην Ανατολική Γερμανία οι "Rowdies", στην Ε.Σ.Σ.Δ. οι "Stiliagi", στην ... Ιαπωνία οι "Ταγιοζόκου" και ξανά στη Σουηδία οι "Deanagers". Όλες αυτές οι "φυλές" έχουν την απαρχή τους και τα σημεία αναφοράς τους στο αμερικάνικο ροκ εντ ρολ και στους βρετανούς teddys.

    Δύο καλά σχετικά βιβλία: "Rockers!" του Johnny Stuart (μόνο στα αγγλικά) και "ΗΧΟΙ ΚΑΙ ΑΠΟΗΧΟΙ (Κοινωνική Ιστορία του Ροκ εν Ρολ φαινομένου στην Ελλάδα 1956-1967)" του καθηγητή της Παντείου Κώστα Κατσάπη.

    ΑπάντησηΔιαγραφή